Contractprijs vroege aardappel stijgt 30% in Belgiƫ


Op de beursvloer van aardappelbeurs Interpom in Kortrijk (B.) gonsde het over de afwikkeling van de aardappelcontracten oogst 2018 en de contractprijzen oogst 2019. Telers toonden minder interesse in aardappelijzer, vanwege de lage verdiensten dit seizoen.

De contractprijzen voor aardappelen stijgen volgend jaar in België. Verwerkersorganisatie Belgapom ziet bij de vroege aardappelen een stijging van 30%. Voor de hoofdoogst verwachten verwerkers dat de contractprijzen richting het niveau van oogst 2017 gaan. Verwerker Clarebout is het meest specifiek met een stijging van 2,5 tot 3,0 cent per kilo.
Verderop in dit artikel foto’s van aardappelbeurs Interpom.
Droogte en hitte
De stijging komt vanwege de lage hectareopbrengsten van dit jaar door droogte en hitte. Veel telers kunnen daardoor niet de tonnen aardappelen leveren die ze hebben gecontracteerd. De verwerkers zijn best soepel voor de telers met wie ze een langdurige relatie hebben opgebouwd. Die kunnen vaak het tekort van dit jaar aanvullen met aardappelen die ze volgend jaar oogsten. Maar telers die de fabrieken liever kwijt zijn, krijgen te horen dat contract contract is. Hoe gevoelig deze kwestie ligt in België was te merken op de aardappelbeurs Interpom, die begin vorige week is gehouden in Kortrijk. De officiële presentatie van de nieuwe Brancheorganisatie Aardappelen die gepland stond voor deze beurs ging niet door en is voorlopig uitgesteld vanwege die gevoeligheid (lees meer hierover onderaan dit artikel).
Wij raden telers aan alleen contracten te tekenen die ze kunnen waarmaken
Er is geen simpele oplossing, stelt Toon de Keukelaere, adviseur Akkerbouw bij de Belgische Boerenbond. “Als verwerkers een goede relatie hebben met hun leveranciers, zoeken ze naar een billijke verdeling van de kosten. In meer dan 90% van het areaal is een oplossing gevonden. Maar er zijn gevallen waarin geen oplossing is gevonden. Wij raden telers aan alleen contracten te tekenen die ze kunnen waarmaken. Een contract gebaseerd op 50 ton vroege aardappelen per hectare is erg risicovol.”


Veel telers gebruiken de aardappelbeurs Interpom om bij te praten met hun afnemers. Het is gezellig, maar er is veel spanning als telers hun contracten met verwerkers niet hebben 


Contracten
Algemeen secretaris Romain Cools van Belgapom, de organisatie van verwerkers en handelaren, schat dat België 35% minder aardappelen heeft geoogst. “Ongeveer 70% van de aardappelen wordt onder contract geteeld. Van die contracten is 95% een tonnencontract, waarbij de teler belooft een bepaalde hoeveelheid aardappelen te leveren. Contractueel mag de koper niet geleverde aardappelen bijkopen op de vrije markt voor rekening van de teler. Een teler die 50 ton per hectare contracteert weet dat hij problemen door droogte niet kan voorkomen.”
Cools schat dat er een tekort is van 0% tot 15% aan aardappelen om alle contracten vol te maken. “Doordat de verwerkers hun specificaties hebben aangepast, is dat gedaald naar 0% tot 5%, afhankelijk van het ras. Contract is contract, maar de relatie met de teler bepaalt vaak hoe de verwerker om gaat met een te kleine levering. Door de krappe beschikbaarheid stijgen de contractprijzen voor vroege aardappelen zo’n 30%. De onderhandelingen over de hoofdoogst moeten nog beginnen.”


Clarebout


Clarebout maakte de contractprijzen voor de vroege aardappelen van oogst 2019 bekend op Interpom. Levering in de eerste helft van week 28 (vanaf 8 juli) levert € 200 per ton op. Iedere halve week dat later wordt geleverd gaat er € 10 van de prijs af. De contractprijs daalt uiteindelijk naar € 120 voor levering in week 36 (begin september). Deze prijzen voor de vroege aardappelen liggen € 40 tot € 45 per ton hoger dan voor oogst 2018, zegt Yves Capoen, hoofd aankoop aardappelen bij Clarebout. “De contractprijzen voor de hoofdoogst zijn nog niet bekend. Ik verwacht dat die € 25 tot € 30 per ton omhoog gaan.”
Capoen wil volgend jaar een groei van het aardappelareaal realiseren. “Ik verwacht dat we een vergelijkbaar areaal krijgen als in 2017. Dit jaar kromp het areaal enigszins. De beschikbaarheid van voldoende pootgoed is een issue. We zullen soms moeten uitwijken naar andere rassen.”
Clarebout betrekt de meeste aardappelen rechtstreeks van telers. Degenen die hun contract voor oogst 2018 niet hebben vol geleverd, kunnen dat volgend jaar doen. Capoen: “Daarbij kijken we naar de waarde in euro’s die we dit jaar mislopen. Dat is het verschil tussen de contractprijs en de vrije prijs. Dat is het financiële verlies voor Clarebout. Die waarde moet de teler dan bij oogst 2019 leveren. Voor Clarebout is het een nul-operatie, maar we moeten wel een jaar lang ons geld missen.”

Lutosa


Verwerker Lutosa betrekt zijn aardappelen voor een groot deel via de handel. Het is niet duidelijk hoe iedere handelaar zijn levering heeft afgedekt met contracten bij de telers, zegt Emanuel van den Broeke, directeur Agronomie bij Lutosa. “Dat maakt het heel lastig om oplossingen te bieden aan handelaren die veel risico hebben genomen. Ons principe is: contract is contract. De handel moet instaan voor zijn eigen verantwoordelijkheid.”
Om meer aardappelen te kunnen verwerken heeft Lutosa de leveringsnormen voor onderwatergewicht, gebreken en aandeel glazige aardappelen aangepast, zegt Van den Broeke. “We hebben deze zomer de productiecapaciteit aangepast en soms de productie even stil gelegd. Maar we kunnen wel aan onze leveringsverplichtingen voldoen.”
Van den Broeke verwacht hogere contractprijzen voor oogst 2019. “Die volatiliteit is niet goed. We willen liever een contractprijs die is gebaseerd op de kostprijs. Maar die is lastig eenduidig te bepalen. Het maakt nogal wat uit of je aardappelen teelt op grond die al decennia in je bezit is of op grond die je huurt voor € 1.800 per hectare. Maar in principe moet de contractprijs niet onder de kostprijs liggen.”


Mydibel


Verwerker Mydibel verwacht minder aardappelen te verwerken, zegt directeur Marc van Herreweghe. “We hebben onze groeiplannen voor volgend jaar naar beneden bijgesteld.”
Mydibel ontvangt aardappelen van ongeveer 600 telers. Van Herreweghe: ”We zoeken individuele oplossingen voor onze telers. De aardappelen die ze dit jaar niet kunnen leveren binnen hun contracten mogen ze in 2019 en eventueel in 2020 leveren. Dat moeten dan wel aardappelen van hetzelfde ras zijn. Of ze mogen dit jaar hun contracten volmaken met andere rassen. Het belangrijkste voor ons is dat we verder kunnen met onze telers. De contractprijs voor 2019 gaat dan ook omhoog. Dan kunnen telers dit slechte jaar voor een deel compenseren. ”

Agristo


Agristo heeft met zijn leveranciers gezocht naar oplossingen voor de contracttekorten bij de vroege aardappelen. De verwerker heeft met iedere individuele partij om de tafel gezeten, zegt Steven de Cuyper, directeur Agro bij Agristo. “Het is vooral de bedoeling om de kritische dossiers niet extra te belasten. Een deel van de niet nagekomen verplichting kan men compenseren bij de oogst van 2019. We wensen dan een contract af te sluiten met minimaal dezelfde hoeveelheid aardappelen. Een gedeelte hiervan wordt dan afgerekend voor de contractprijs van 2018, maar dat kan per geval verschillen.”
Sommige verwerkers geven telers de mogelijkheid de extra hoeveelheid aardappelen te spreiden over 2019 en 2020. Dat wil De Cuyper liever niet. “Als er komende jaren weer moeilijke groeiseizoen komen, dan loop je het risico op een opeenstapeling van leveringsplichten.”
Er geldt geen leverplicht van de overaardappelen
Bij Agristo valt het tekort aan aardappelen dit jaar mee, ondanks de droogte. Het concern heeft een maximale hoeveelheid aardappelen die een teler per hectare kan contracteren, zegt De Cuyper. “De aanleiding was de oogst van 2016 toen de opbrengst ook erg tegen viel in bepaalde regio’s. Vanaf 2017 geldt dat een teler maximaal 30 ton per hectare vroege aardappelen kan contracteren. Voor de hoofdoogst hanteren we een maximum van 40 ton per hectare. Daarmee heeft Agristo een groot risico weg genomen. Er geldt geen leverplicht van de overaardappelen. Die zijn voor de teler helemaal vrij.”
De Cuyper verwacht dat Agristo in kalenderjaar 2018 voor het eerst in de geschiedenis meer dan 1 miljoen ton aardappelen gaat verwerken. “Eind augustus en begin september was het even spannend of we voldoende aanvoer hadden. Maar we hebben de productiecapaciteit goed op peil weten te houden.”
Agristo is nog aan het onderhandelen met de telers over de contractprijs voor oogst 2019. De Cuyper: “Ik verwacht een stijging van de contractprijs richting die van oogst 2017. Dat was de hoogste contractprijs in 10 jaar. We zien echter liever meer stabiliteit in de aardappelprijzen. We willen ook niet te laag zitten. De af-landprijs voor oogst 2018 lag onder de 10 cent. Dat is te weinig voor een teler om kostendekkend te kunnen werken.”


BO Aardappelen in België uitgesteld
De Brancheorganisatie Aardappelen (BO) zou vorige week dinsdag worden gepresenteerd op de aardappelbeurs Interpom, die vorige week in Kortrijk is gehouden. De officiële start is echter afgeblazen. Dat komt omdat de BO zich ook zou buigen over de algemene leveringsvoorwaarden voor aardappelen, hèt gevoelige onderwerp van dit moment tussen telers en verwerkers.
De BO Akkerbouw moet bestaan uit het Agrofront (Boerenbond, Algemeen Boeren Syndicaat en Fédération Wallone de l’Agriculture) en Belgapom, de organisatie van handelaren en verwerkers. Volgens algemeen secretaris Romain Cools van Belgapom is het echter uitstel en geen afstel. “We willen in één keer goed starten. Nu is daar niet het goede moment voor.”
De Boerenbond is betrokken bij het initiatief voor de BO Aardappelen, zegt akkerbouwadviseur Toon de Keukelaere. “We gaan binnen de BO ook praten over de algemene leveringsvoorwaarden. Ik pleit voor een maximum tonnage per hectare. Wellicht moeten we in België ook naar hectarecontracten zoals in Nederland. Ook het opnemen van een beregeningspremie in de contracten is een optie.”
Bron Boerderij

Beursnoteringen

Advertentie

 

Contractspecificaties

Contractgrootte: 25 ton
Handelstijden: 10.00 - 16.00u
Contractmaanden april, juni,
november
Min.prijsverschil €0,10  (€25)
Notering: € per 100 kg

 

Klik hier voor de
volledige contractspecificaties

Weer

Weersverwachting
Nederland
Meer weer in Nederland

Weersverwachtingen in Noord-West Europa